DNS ayarları, cihazınızın alan adlarını (örneğin sunucun.com.tr) IP adreslerine çevirmek için hangi DNS sunucusuna soracağını belirleyen ayarlardır. Varsayılan olarak internet servis sağlayıcınızın (İSS) DNS sunucuları kullanılır. DNS değiştirme ise bu sunucuların yerine Cloudflare, Google veya Quad9 gibi genel bir DNS sunucusunu elle tanımlamaktır. Bu rehberde DNS ayarlarının ne işe yaradığını, güncel DNS adreslerini ve Windows 11, Windows 10, macOS, Linux, Android, iPhone ve modemde DNS’in adım adım nasıl değiştirileceğini anlatıyoruz.
DNS Ayarları Nedir?
Tarayıcınıza bir adres yazdığınızda cihazınız önce kendi DNS önbelleğine bakar; kayıt yoksa ayarlarda tanımlı DNS sunucusuna “bu alan adının IP adresi nedir?” diye sorar. Gelen yanıtla siteye bağlanılır. DNS ayarları ekranında genellikle iki alan bulunur:
- Tercih edilen DNS sunucusu: Sorguların ilk gönderildiği birincil DNS adresidir.
- Alternatif (diğer) DNS sunucusu: Birincil sunucu yanıt vermezse kullanılan yedek adrestir. İkisini aynı sağlayıcıdan seçmek en yaygın kullanımdır.
“Otomatik” (DHCP) seçiliyse bu adresleri modeminiz, dolayısıyla İSS’niz belirler. “Manuel” seçtiğinizde adresleri siz girersiniz. DNS’in ağ içindeki yerini daha geniş anlamak için network nedir yazımıza da bakabilirsiniz.
DNS Neden Değiştirilir?
- Çözümleme sorunları: İSS’nin DNS sunucusu yavaş yanıt veriyor veya hiç yanıt vermiyorsa (“DNS sunucusu yanıt vermiyor” gibi hatalar), genel bir DNS’e geçmek sorunu çoğu zaman çözer.
- Güvenlik filtresi: Quad9 gibi bazı sağlayıcılar, bilinen zararlı alan adlarını yanıtlamayarak ek bir koruma katmanı sunar.
- Gizlilik: Şifreli DNS (DNS over HTTPS / DNS over TLS) kullanıldığında DNS sorgularınız ağdaki üçüncü kişilerce düz metin olarak okunamaz.
- Filtreleme ihtiyacı: Reklam veya yetişkin içerik engelleyen DNS hizmetleri (örneğin AdGuard’ın aile modu) ev ağında basit bir filtre sağlar.
- DNS tabanlı erişim engelleri: Engel yalnızca İSS’nin DNS sunucusunda uygulanıyorsa farklı bir DNS kullanmak etkili olabilir; engel bağlantı düzeyinde uygulanıyorsa DNS değiştirmek tek başına yetmez.
Not: DNS değiştirmek indirme veya yükleme hızınızı (Mbps) artırmaz; yalnızca alan adlarının IP adresine çevrilme süresini etkiler. Bu süre sayfa açılışlarında hissedilebilir, ancak hat hızı aynı kalır.
Güncel DNS Adresleri
| Sağlayıcı | Tercih edilen DNS | Alternatif DNS | IPv6 | Şifreli DNS adı (Android Özel DNS) |
|---|---|---|---|---|
| Cloudflare | 1.1.1.1 | 1.0.0.1 | 2606:4700:4700::11112606:4700:4700::1001 | one.one.one.one |
8.8.8.8 | 8.8.4.4 | 2001:4860:4860::88882001:4860:4860::8844 | dns.google | |
| Quad9 | 9.9.9.9 | 149.112.112.112 | 2620:fe::fe2620:fe::9 | dns.quad9.net |
| AdGuard | 94.140.14.14 | 94.140.15.15 | 2a10:50c0::ad1:ff2a10:50c0::ad2:ff | dns.adguard-dns.com |
| OpenDNS | 208.67.222.222 | 208.67.220.220 | 2620:119:35::352620:119:53::53 | — |
Hangi sağlayıcının sizin için daha hızlı olduğu bulunduğunuz konuma ve İSS’nize göre değişir. Birini deneyin; sayfa açılışlarında gecikme veya hata görürseniz diğerine geçin. IPv6 bağlantınız yoksa IPv6 alanlarını boş bırakabilirsiniz.
Windows 11’de DNS Değiştirme
- Ayarlar → Ağ ve internet bölümünde kullandığınız bağlantıyı (Wi-Fi veya Ethernet) açın. Wi-Fi’de bağlı olduğunuz ağın donanım özellikleri sayfasına girin.
- DNS sunucusu ataması satırında Düzenle‘ye tıklayın ve Manuel‘i seçin.
- IPv4‘ü açın; tercih edilen ve alternatif DNS alanlarına tablodaki adreslerden birini girin.
- Şifreli DNS istiyorsanız her iki adres için HTTPS üzerinden DNS seçeneğini Açık (otomatik şablon) yapın ve kaydedin.
Windows 10’da DNS Değiştirme
Win + Rtuşlarına basın,ncpa.cplyazıp Enter’a basın.- Kullandığınız bağlantıya sağ tıklayın ve Özellikler‘i seçin.
- İnternet Protokolü Sürüm 4 (TCP/IPv4)‘ü seçip Özellikler‘e tıklayın.
- Aşağıdaki DNS sunucu adreslerini kullan‘ı işaretleyin, tercih edilen ve diğer DNS sunucusu alanlarını doldurun, Tamam ile kaydedin.
Komut Satırı ile DNS Değiştirme (Windows)
Yönetici olarak açılmış PowerShell’de bağlantı adını (Get-NetAdapter ile görebilirsiniz) yazarak DNS’i tek satırda değiştirebilirsiniz:
Set-DnsClientServerAddress -InterfaceAlias "Wi-Fi" -ServerAddresses ("1.1.1.1","1.0.0.1")Otomatik DNS’e geri dönmek için:
Set-DnsClientServerAddress -InterfaceAlias "Wi-Fi" -ResetServerAddressesDeğişiklikten sonra eski kayıtların kullanılmaması için DNS önbelleğini temizleyin:
ipconfig /flushdnsmacOS’ta DNS Değiştirme
- Apple menüsü → Sistem Ayarları → Ağ yolunu izleyin ve bağlantınızı (Wi-Fi veya Ethernet) seçin.
- Bağlı ağın yanındaki Ayrıntılar‘a tıklayın ve DNS sekmesine geçin.
- + ile yeni DNS adreslerini ekleyin, eskilerini − ile kaldırın ve Tamam‘a tıklayın.
macOS Monterey ve öncesinde aynı ayar Sistem Tercihleri → Ağ → İleri Düzey → DNS altındadır. Terminal ile değiştirmek ve önbelleği temizlemek için:
networksetup -setdnsservers Wi-Fi 1.1.1.1 1.0.0.1
sudo dscacheutil -flushcache; sudo killall -HUP mDNSResponderOtomatik DNS’e dönmek için networksetup -setdnsservers Wi-Fi empty komutunu kullanın.
Linux’ta DNS Değiştirme
Masaüstü dağıtımların çoğu NetworkManager kullanır. Bağlantı adını nmcli connection show ile öğrenip kalıcı olarak değiştirebilirsiniz:
nmcli connection modify "Bağlantı-Adı" ipv4.dns "1.1.1.1 1.0.0.1" ipv4.ignore-auto-dns yes
nmcli connection up "Bağlantı-Adı"systemd-resolved kullanan sistemlerde resolvectl status ile hangi DNS’in kullanıldığını görebilirsiniz. /etc/resolv.conf dosyası bu sistemlerde otomatik yönetildiği için elle yapılan değişiklikler yeniden başlatmada kaybolabilir; kalıcı ayarı NetworkManager veya dağıtımınızın ağ yapılandırması üzerinden yapın.
Android’de DNS Değiştirme (Özel DNS)
Android 9 ve üzerinde en pratik yöntem Özel DNS‘tir; hem Wi-Fi’de hem mobil veride çalışır ve sorguları şifreler:
- Ayarlar → Ağ ve internet (Samsung’da Bağlantılar → Diğer bağlantı ayarları) bölümüne girin.
- Özel DNS‘e dokunun ve Özel DNS sağlayıcı ana makine adı‘nı seçin.
- Tablodaki şifreli DNS adlarından birini (örneğin
dns.google) yazıp kaydedin.
Özel DNS’e girilen ad yanlışsa veya sunucuya ulaşılamıyorsa internet tamamen kesilmiş gibi görünebilir; bu durumda ayarı Otomatik‘e alın. Eski Android sürümlerinde DNS yalnızca Wi-Fi ağının ayarlarında IP ayarları → Statik seçilerek DNS 1 ve DNS 2 alanlarından değiştirilebilir.
iPhone’da DNS Değiştirme
- Ayarlar → Wi-Fi‘a girin ve bağlı olduğunuz ağın yanındaki (i) simgesine dokunun.
- DNS’i Yapılandır‘a dokunup Manuel‘i seçin.
- Mevcut sunucuları silin, Sunucu Ekle ile tablodaki adresleri girin ve Kaydet‘e dokunun.
Bu ayar yalnızca o Wi-Fi ağı için geçerlidir; iPhone’da mobil veri için DNS alanı yoktur. Mobil veride de farklı DNS kullanmak için DNS sağlayıcısının resmî uygulamasını (örneğin Cloudflare’in 1.1.1.1 uygulaması) veya bir yapılandırma profilini kullanabilirsiniz.
Modemde DNS Değiştirme
DNS’i modemde değiştirirseniz evdeki tüm cihazlar (DNS’i elle ayarlanmış olanlar hariç) yeni DNS’i kullanır:
- Tarayıcıdan modemin arayüzüne girin (genellikle
192.168.1.1veya192.168.0.1; adres ve giriş bilgileri modemin altındaki etikette yazar). - LAN / DHCP ayarlarında veya WAN / İnternet ayarlarında DNS alanlarını bulun.
- Birincil ve ikincil DNS olarak tablodaki adresleri girip kaydedin; cihazların yeni ayarı alması için Wi-Fi’yi kapatıp açın.
Arayüz markaya göre değişir. Bazı İSS modemlerinde DNS alanı kilitlidir; bu durumda DNS’i cihaz üzerinden ayarlayın.
Tarayıcıda Güvenli DNS
Yalnızca tarayıcı trafiği için şifreli DNS kullanmak istiyorsanız: Chrome’da Ayarlar → Gizlilik ve güvenlik → Güvenlik → Güvenli DNS kullan, Edge’de Ayarlar → Gizlilik, arama ve hizmetler → Güvenli DNS kullan, Firefox’ta Ayarlar → Gizlilik ve Güvenlik → HTTPS üzerinden DNS. Bu ayar diğer uygulamaları etkilemez.
DNS Değişikliği Nasıl Doğrulanır?
Windows’ta Komut İstemi’nde aşağıdaki komutları çalıştırın. nslookup çıktısındaki Server/Address satırı, seçtiğiniz DNS’i göstermelidir; ipconfig /all çıktısında da DNS Servers satırını kontrol edebilirsiniz:
nslookup sunucun.com.tr
ipconfig /allmacOS ve Linux’ta nslookup veya dig sunucun.com.tr çıktısındaki SERVER satırına bakın. Windows 11’de şifreli DNS açtıysanız bağlantı ayrıntılarında DNS sunucularının yanında “Şifreli” ibaresi görünür.
DNS Değiştirdikten Sonra Sorun Yaşarsanız
- Hiçbir site açılmıyor: Adresi yanlış yazmış olabilirsiniz; tablodaki adresleri tekrar kontrol edin veya ayarı Otomatik’e alın.
- Bazı siteler açılıyor, bazıları açılmıyor: Önbelleği temizleyin (
ipconfig /flushdns) ve tarayıcıyı yeniden başlatın. - Şirket veya okul ağındasınız: Bu ağlar iç alan adları için kendi DNS sunucularını kullanır; DNS’i değiştirmek iç sistemlere erişimi bozabilir. Böyle ağlarda ayarı değiştirmeden önce ağ yöneticisine danışın.
- Değişiklik geri alınıyor: VPN uygulamaları ve bazı güvenlik yazılımları DNS’i kendi sunucularına yönlendirir; bu uygulamalar açıkken yapılan ayar geçerli olmayabilir.
Site Sahipleri İçin: Alan Adının DNS Ayarları Farklıdır
Bu rehberdeki ayarlar cihazınızın hangi DNS çözümleyiciyi kullanacağını belirler. Bir web sitesinin DNS ayarları (nameserver, A, CNAME, MX kayıtları) ise alan adının kayıt firmasında veya hosting panelinde yönetilir ve sitenin hangi sunucuya yönleneceğini belirler. Panel üzerinden kayıt eklemeyi CyberPanel ile DNS ayarları rehberimizde anlattık. Kayıt değişikliklerinin her yerde görünmesi, kaydın TTL süresine bağlı olarak dakikalar ile saatler arasında sürebilir.
Sonuç
DNS ayarları, cihazınızın alan adlarını hangi sunucu üzerinden çözeceğini belirler. DNS değiştirmek için tablodaki Cloudflare, Google, Quad9, AdGuard veya OpenDNS adreslerinden birini cihazınıza ya da modeminize girin, mümkünse şifreli DNS’i açın, ardından önbelleği temizleyip nslookup ile doğrulayın. Sorun yaşarsanız ayarı Otomatik’e alarak her zaman İSS’nizin varsayılan DNS’ine dönebilirsiniz.
Kategoriler
-
CentOS 13 yazı
-
cPanel 25 yazı
-
CyberPanel 24 yazı
-
İşletim Sistemleri 102 yazı
-
Juniper Networks 18 yazı
-
Kontrol Panelleri 65 yazı
-
Linux 24 yazı
-
MySQL 30 yazı
-
Network 114 yazı
-
Plesk Panel 16 yazı
-
Sanal Sunucu 144 yazı
-
SEO 20 yazı
-
Siber Güvenlik 113 yazı
-
Teknoloji 321 yazı
-
VMware 34 yazı
-
WordPress 28 yazı
-
Yapay Zeka 21 yazı